بسم الله الرحمن الرحیم
پیام های آسمان پایه نهم (دروس ۱ تا ۶) جهت آمادگی در آزمون پایش سال تحصیلی 1405-1404 خلاصه درس اول: تو را چگونه بشناسم؟
این درس به بررسی دو راه اصلی و مطمئن برای شناخت صفات خداوند میپردازد: تفکر در کتاب آسمانی او یعنی قرآن، و تفکر در کتاب آفرینش یعنی جهان هستی. درک عمیق این دو راه، سنگ بنای خداشناسی استدلالی و معرفتی عمیقتر است و به انسان کمک میکند تا تصویری صحیح و به دور از خطا از خالق خود به دست آورد.
برای شناخت صفات خداوند، دو راه اساسی وجود دارد. بهترین و دقیقترین راه، مراجعه به سخن خود او، یعنی قرآن کریم است. قرآن، خداوند را با صفاتی چون علم بیپایان و آگاهی از هر امر پنهان و آشکار، مهربانی فراگیر، آمرزندگی برای توبهکنندگان و عذاب شدید برای سرکشان معرفی میکند. راه دوم، تفکر در جهان آفرینش است. همانطور که از یک اثر هنری میتوان به ویژگیهای هنرمند پی برد، با تفکر در نظم، زیبایی و عظمت مخلوقات نیز میتوان به صفاتی مانند علم، قدرت و حکمت خالق دست یافت. البته باید توجه داشت که صفات ناشی از نقص و محدودیت مخلوقات (مانند جسم داشتن یا جهل) را نمیتوان به خداوند نسبت داد. در همین راستا، مفهوم «حمد» به معنای ستایش خداوند به خاطر تمام کمالات و زیباییها، و «تسبیح» به معنای پاک و منزه دانستن او از هرگونه عیب و نقص است.
سوالات درس اول
۱. با توجه به فرمایش رسول خدا (ص) که «ما تو را آنچنان که شایستۀ معرفت توست، نشناختیم»، کدام نتیجهگیری مفهومی صحیحتر است؟ الف) شناخت خداوند امری غیرممکن است و تلاش برای آن بیفایده خواهد بود. ب) تواناییهای محدود انسان، مانع شناخت کامل و همهجانبۀ ذات نامحدود خداوند میشود. ج) تنها راه شناخت خداوند، مراجعه به قرآن است و تفکر در خلقت راهی گمراهکننده است. د) شناخت صفات خداوند تنها برای پیامبران امکانپذیر است و انسانهای عادی از آن عاجزند.
۲. بر اساس این اصل که صفات ناشی از نقص در مخلوقات را نمیتوان به خداوند نسبت داد، کدام یک از استنتاجهای زیر از نظر منطقی نادرست است؟ الف) مشاهده زیبایی یک گل و استنتاج صفت «زیبایی» برای خداوند. ب) مشاهده عظمت اقیانوس و استنتاج صفت «قدرت» برای خداوند. ج) مشاهده مراقبت مادر از فرزند و استنتاج صفت «مهربانی» برای خداوند. د) مشاهده نیاز حیوانات به خواب و استنتاج صفت «نیاز به استراحت» برای خداوند.
۳. مشاهده نظم شگفتانگیز بالهای یک پروانه و درک پیچیدگی و ساختار بدون نقص آن، انسان هوشیار را به کدام یک از این دو ذکر نزدیکتر میکند و چرا؟ الف) «الحمدلله»، زیرا زیبایی آن نشاندهنده کمال خالق و شایسته ستایش است. ب) «سبحان الله»، زیرا این نظم دقیق، خداوند را از هرگونه نقص و ناتوانی در آفرینش منزه میدارد. ج) هر دو ذکر، زیرا هم زیبایی آن شایسته ستایش (حمد) است و هم بینقصی آن، خدا را از هر عیبی منزه (تسبیح) میداند. د) هیچکدام، زیرا این موارد صرفاً پدیدههای طبیعی هستند و ارتباطی با مفاهیم حمد و تسبیح ندارند.
۴. چرا قرآن کریم به عنوان «بهترین راه» برای شناخت صفات خداوند معرفی شده است؟ الف) زیرا تفکر در طبیعت ممکن است به دلیل پیچیدگیهای علمی، انسان را دچار خطا کند. ب) چون توصیف خداوند از خودش، دقیقترین، کاملترین و بینقصترین منبع شناخت است. ج) برای اینکه قرآن به زبان عربی است و این زبان، کاملترین زبان برای توصیف صفات الهی است. د) زیرا تنها از طریق قرآن میتوان به صفات غضب و عذاب خداوند پی برد.
۵. آیاتی که خداوند را «بسیار آمرزنده و دوستدار بندگانش» (غفور ودود) و در عین حال «دارای عقوبت سخت» (شدید العقاب) معرفی میکنند، بیانگر کدام حقیقت درباره شناخت خداوند از طریق قرآن هستند؟ الف) وجود تناقض در صفات الهی که درک آن برای انسان ممکن نیست. ب) شناخت خداوند باید جامع باشد و او را هم با صفات مهر و هم با صفات عدالت و قهر شناخت. ج) مهربانی خداوند مخصوص مؤمنان و عقوبت او مخصوص کافران است و این دو قابل جمع نیستند. د) صفت «غفور ودود» بر صفت «شدید العقاب» برتری دارد و در نهایت همه بخشیده میشوند.
پاسخنامه تشریحی درس اول
۱. پاسخ صحیح: ب) تحلیل درستی گزینه: این حدیث بیانگر آن نیست که شناخت خدا محال است، بلکه به محدودیت درک انسان در برابر ذات بینهایت الهی اشاره دارد. ما به قدر توان خود میتوانیم او را بشناسیم، اما هرگز به شناخت کامل و مطلق او دست نخواهیم یافت. تحلیل نادرستی سایر گزینهها: گزینۀ (الف) با دعوت صریح دین به خداشناسی در تضاد است. گزینۀ (ج) راه دوم شناخت (تفکر در خلقت) را که در درس تأیید شده، نفی میکند. گزینۀ (د) نیز نادرست است زیرا خداشناسی وظیفهای همگانی است و همه انسانها به آن دعوت شدهاند.
۲. پاسخ صحیح: د) تحلیل درستی گزینه: اصل کلیدی درس این است که صفاتی که از محدودیت و نقص مخلوقات سرچشمه میگیرند (مانند نیاز، ضعف، جهل)، در خدای کامل و بینقص راه ندارند. نیاز به استراحت، یک صفت ناشی از محدودیت جسمانی و نقص است، بنابراین نسبت دادن آن به خداوند یک خطای منطقی است. تحلیل نادرستی سایر گزینهها: گزینههای (الف)، (ب) و (ج) همگی استنتاج صفات کمالی (زیبایی، قدرت، مهربانی) از مشاهده آثار خداوند در خلقت هستند که کاملاً با مفاهیم درس مطابقت دارند، زیرا خداوند سرچشمه همه کمالات است.
۳. پاسخ صحیح: ج) تحلیل درستی گزینه: این سوال، درک ترکیبی از دو مفهوم «حمد» و «تسبیح» را میسنجد. زیبایی و شگفتی بال پروانه، جلوهای از کمال و جمال خداوند است و انسان را به ستایش (الحمدلله) وامیدارد. همزمان، نظم دقیق و بینقص آن، نشان میدهد که خالق آن از هرگونه عیب، خطا و ناتوانی در آفرینش پاک و منزه است که این معنای «سبحان الله» است. بنابراین، هر دو ذکر در این مشاهده مصداق پیدا میکنند. تحلیل نادرستی سایر گزینهها: گزینههای (الف) و (ب) هر کدام تنها به یک جنبه از این مشاهده اشاره دارند و ناقص هستند. گزینه (د) اساساً ارتباط بین خلقت و خالق را نفی میکند که با روح درس در تضاد است.
۴. پاسخ صحیح: ب) تحلیل درستی گزینه: متن درس به صراحت بیان میکند: «بهترین راه برای شناخت صفات خداوند، مراجعه به سخن خود اوست. توصیف خداوند از خود، توصیفی دقیق و بینقص است». در حالی که شناخت از طریق خلقت نیز معتبر است، اما شناخت از طریق کلام خالق، مستقیم، بدون واسطه و عاری از هرگونه خطای تفسیری است که ممکن است در استنتاجهای بشری رخ دهد. تحلیل نادرستی سایر گزینهها: گزینه (الف) اگرچه ممکن است درست باشد، اما دلیل اصلی نیست. گزینه (ج) بیارتباط است. گزینه (د) نادرست است زیرا صفات مهر نیز در قرآن به تفصیل آمدهاند و این ویژگی قرآن را محدود میکند.
۵. پاسخ صحیح: ب) تحلیل درستی گزینه: قرآن تصویری جامع و چندبعدی از خداوند ارائه میدهد. او هم مهربان و بخشنده (صفات جمال) است و هم عادل و کیفردهنده (صفات جلال). این دو دسته از صفات در تضاد با یکدیگر نیستند، بلکه هرکدام در جایگاه خود معنا مییابند. محدود کردن شناخت خدا به یک جنبه (مثلاً فقط مهر یا فقط قهر) منجر به شناختی ناقص و نادرست میشود. تحلیل نادرستی سایر گزینهها: گزینۀ (الف) نادرست است، زیرا این صفات مکمل یکدیگرند نه متناقض. گزینۀ (ج) یک تقسیمبندی نادرست است، زیرا مهربانی خدا فراگیر است و عقوبت او نیز بر اساس عدالت و حکمت است. گزینۀ (د) برداشتی شخصی و بدون استناد است.
#نسخه الکترونیکی کمک در کاهش تولید کاغذست. #اگر_مالک_یا_ناشر_فایل_هستید، با ثبت نام در سایت محصول را به سبدکاربری خود منتقل و درآمدفروش آن را دریافت نمایید.
تعداد مشاهده: 31 مشاهده
فرمت محصول دانلودی:.pdf
فرمت فایل اصلی: .pdf
تعداد صفحات: 14
حجم محصول:183 کیلوبایت
کد کاربری 74379سایر فایل ها